Hẹp ống mật chủ kèm sỏi

Chụp X-quang bụng cho thấy không có hình ảnh sỏi túi mật vôi hóa. Có tràn dịch màng phổi đáy phải.

Hình ảnh hơi ruột bụng không đặc hiệu, phù hợp với tình trạng đau bụng. Các hình ảnh X-quang khác không có bất thường. Có dấu hiệu triệt sản trước đó.

Siêu âm bụng trên ghi nhận:

• sỏi túi mật (cholelithiasis), không có viêm túi mật (cholecystitis)
• dãn ống mật trong gan và ngoài gan
• tụy và ống tụy bình thường
• hạch bạch huyết mạc treo, cạnh động mạch chủ và cửa gan dạng hoại tử (do dương tính với HIV)

Hình ảnh cine loop
Cine loop siêu âm cho thấy dãn ống mật trong gan và ngoài gan, với các viên sỏi tăng âm gây bóng cản âm phía sau trong các ống mật trong gan, ống gan chung và ống mật chủ.

Có hình ảnh hạch cửa gan hoại tử, phù hợp với tình trạng dương tính với HIV và gợi ý lao bụng/ viêm hạch lao.

Có tràn dịch màng phổi phải lớn (10 HU), kèm theo xẹp phổi do chèn ép. Có tràn dịch nhỏ ở đáy phổi trái. Không có bất thường lồng ngực nào gợi ý lao phổi.

Gan nhiễm mỡ, kèm dãn ống mật trong gan và ngoài gan, với ống mật chủ đoạn xa xẹp. Có các ổ cản quang chấm, giới hạn không rõ trong các ống mật dãn. Không có gan to.

Túi mật co bóp, có các viên sỏi vôi hóa dạng chấm. Không có viêm túi mật.

Tụy và ống tụy bình thường.

Có nang lách đơn độc, kích thước lách bình thường.

Có hình ảnh hạch vùng thượng vị, cửa gan, cạnh động mạch chủ và cạnh tĩnh mạch chủ dạng hoại tử.

Gợi ý lao ruột/ lao bụng với hình ảnh bất thường ở ruột non và ruột già, bao gồm hồi cuối hồi tràng.

Hình ảnh vùng chậu phức tạp, gợi ý nhiễm trùng chậu (phức hợp vòi - buồng trứng/ viêm vùng chậu/ có thể lao tiết niệu sinh dục).

Chụp MRI bụng trên và MRCP xác nhận dãn ống mật trong gan kèm sỏi gan (hepatolithiasis). Tăng quang thành ống mật gợi ý viêm đường mật kèm theo (cholangitis).

Có hẹp ống mật chủ đoạn gần. Có sỏi ống mật chủ phía trên chỗ hẹp (upstream choledocholithiasis), với các viên sỏi nằm trong ống gan chung và đoạn gần ống mật chủ. Hình ảnh này được thể hiện rõ trên các dãy cắt ngang và tái tạo theo mặt phẳng vành.

Có sỏi túi mật (cholelithiasis), không có viêm túi mật (cholecystitis).

Tụy và ống tụy bình thường.

Có tràn dịch màng phổi phải lớn, tràn dịch màng phổi trái nhỏ và lượng dịch quanh gan tối thiểu. Có phù mô mềm ngoài xương.

Hình ảnh cung cấp bởi: BS IA Nagdee

DISCUSSION:
Một trường hợp điển hình của hẹp ống mật chủ (CBD) đoạn gần, hẹp chặt và bán phần, kèm ứ đọng dịch mật phía trên và hậu quả là hình thành sỏi túi mật (cholelithiasis), sỏi gan (hepatolithiasis) và sỏi ống mật chủ (choledocholithiasis). Bệnh nhân được chuyển đến đội điều trị gan - mật để xử trí tiếp theo. Chụp mật tụy ngược dòng (ERCP) xác nhận hẹp ống mật. Sau khi thực hiện cắt cơ thắt và nong chỗ hẹp, đã có thoát lưu đáng kể các viên sỏi và dịch mật bị tắc nghẽn. Dự kiến sẽ tiến hành cắt túi mật theo kế hoạch.

Bệnh nhân có tiền sử lâm sàng phức tạp với tình trạng ức chế miễn dịch (dương tính với HIV), tràn dịch màng phổi phải lớn cần dẫn lưu, nghi ngờ lao bụng/ lao ruột và viêm hạch lao, cũng như có thể lao tiết niệu sinh dục/ viêm vùng chậu.